حافظ هامون
این یادداشت نه در فضای هیجانی پس از قهرمانی‌های تاریخی تیم‌های امید آزاد و فرنگی و کسب ۹ مدال بی‌سابقه فرنگی بزرگسالان، بلکه در واکنش به موج انتقادات اخیر از عنوان سومی تیم ملی کشتی آزاد نگاشته شده است؛ انتقاداتی که به‌طرز عجیبی، ایستادن بر سکوی سوم جهان را یک «ناکامی» جلوه می‌دهند.
علیرضا دبیر همواره شخصیتی متمایز داشته است؛ چه آن زمان که پس از صید تنها طلای کشتی ایران در المپیک سیدنی، از رئیس‌جمهور وقت نه پاداش مادی، که مجوز ادامه‌تحصیل در رشته مدیریت را خواستار شد و چه هنگامی که در ۲۵سالگی دایره طلایی را بوسید و مدتی بعد گام به دنیای سیاست نهاد. برآیند این انتخاب‌های متفاوت، از او مدیری ساخته است که می‌توان وی را «تراز مدیریت انقلابی» نامید؛ همان الگویی که قرار بود در تمامی عرصه‌ها تجلی یابد اما ابتر ماند. مدیری فراتر از بهانه‌ها.
برای درک عمیق‌تر کارنامه دبیر، باید به گذشته فدراسیون فلاش‌بک زد؛ به روزگاری که سلف وی در نامه‌ای سرگشاده، خواستار تعیین‌تکلیف مسابقه با ورزشکاران رژیم صهیونیستی شد و متعاقباً استعفا داد. امری که می‌توانست کشتی ایران را در سیاه‌چاله سیاه‌بازی سیاست فرو برد و تا سال‌ها از کسب هر افتخاری محروم سازد. اما دبیر با به‌دست گرفتن سکان فدراسیون، زیرساخت‌ها، فرآیندها و استراتژی کشتی را دگرگون ساخت و فصلی تاریخی رقم زد.
با این‌حال، دستاورد اصلی دبیر نه صرفاً مدال‌های رنگارنگ، بلکه بازتعریف یک «الگوی مدیریتی» است که مدال‌آوری ثمره طبیعی آن محسوب می‌شود. در دورانی که قاطبه مدیران، نادانی، ناکارآمدی و ناتوانی خود را پشت کلیدواژه «تحریم‌ها» پنهان می‌کردند، دبیر مصداق عینی گزاره «ما می‌توانیم» شد. او با تکیه بر ظرفیت‌های درون‌زا و سرمایه‌گذاری بر تکنولوژی‌های روز نشان داد که برای چشیدن طعم موفقیت، نیازی به عقب‌نشینی از آرمان‌های اصیل و انسانی انقلاب نیست.
مدل موفقیت دبیر در کشتی، شباهت ساختاری عجیبی به مدیریتِ صنایع دفاعی کشور دارد؛ یعنی اعتماد به متخصصان داخلی، شناسایی درست نقاط ضعف، برنامه‌ریزی هدفمند و ایمان راسخ به افق پیش‌رو.
طنز تلخ قصه اما اینجاست: مصادیق «ما نمی‌توانیم» و سرهای خم‌شده در برابر نظام سلطه‌ی گسترده تا عرصه‌های ورزشی، زبان دراز کرده و امروز کسب مقام سوم جهان را هم شکست برمی‌شمارند. این بهانه‌جویی‌ها، برخاسته از همان تفکری است که حماسه‌آفرینی و مقاومت جانانه نیروهای خط مقدم جبهه مقاومت را ناچیز می‌شمارد و کماکان با نگاهی فانتزی می‌پرسد: «چرا ناوهای دشمن غرق نشدند؟»
آنچه علیرضا دبیر و مجموعه‌اش به جامعه ایرانی تزریق کردند، «اعتمادبه‌نفس ملی» و تبلور عینی ایستادگی و توانستن بود. آن‌ها ثابت کردند که اگر در نقطه‌ای کاستی وجود دارد، نه معلول تحریم‌های خارجی، بلکه محصول ترس‌های داخلی است. امید که این مدل از مدیریتِ جهادی و قاطع، روزی بر عرصه‌های اقتصاد، فرهنگ و سیاست کشور نیز حاکم شود.
